Na wschodnich krańcach Krynicy Morskiej, na Mierzei Wiślanej, stoi charakterystyczna czerwona wieża latarni morskiej – najdalej wysunięty na wschód punkt nawigacyjny na polskim wybrzeżu. To jedno z tych miejsc, które łączy w sobie funkcję użytkową z turystyczną atrakcją, bo latarnia nie tylko nadal pełni swoją rolę w systemie oznakowania nawigacyjnego, ale też oferuje widoki, których nie da się zobaczyć z żadnego innego punktu na Mierzei.
Obecna latarnia działa od 25 sierpnia 1951 roku. Jest następczynią XIX-wiecznej wieży z czerwonej cegły, która została wysadzona przez wycofujących się Niemców 3 maja 1945 roku. Pod gruzami zginęło kilku radzieckich żołnierzy, pochowanych na sąsiednim cmentarzu.
- niepowtarzalne widoki na Bałtyk i Zalew Wiślany
- historia latarni sięgająca XIX wieku
- możliwość wejścia na galerię widokową
- unikalne doświadczenie dla dzieci
- bliskość do plaży i natury
Historia latarni w Krynicy Morskiej
Pierwszą latarnię w tym miejscu wzniesiono w latach 1894-1895. Była to okrągła, ceglana wieża osadzona na granitowym cokole, z urządzeniami optycznymi wykonanymi przez berlińską firmę. Budową kierował Edward Stach, rzemieślnik z Elbląga. 1 maja 1895 roku latarnia oficjalnie rozpoczęła pracę, wypełniając lukę w systemie oznakowania nawigacyjnego między Helem a Piławą.
Po zniszczeniach wojennych przez prawie trzy lata Krynica Morska pozostawała bez oznakowania nawigacyjnego. W 1948 roku zainstalowano prowizoryczne światło, a prace nad nową latarnią rozpoczęto pod koniec lat czterdziestych. Obecna wieża powstała z betonowych bloków, na kształt ściętego stożka – zupełnie inaczej niż jej ceglana poprzedniczka.
W latach 1957-1997 latarnia pełniła funkcję radiolatarni w łańcuchu Zatoki Gdańskiej, wysyłając charakterystyczny sygnał „KM” alfabetem Morse’a. Nawigatorzy rozpoznawali ten sygnał jako kreska-kropka-trzy kreski.
Co zobaczysz z galerii widokowej
Wieża ma 26,5 metra wysokości, a światło latarni świeci na wysokości 53 metrów nad poziomem morza. Do szczytu prowadzą schody przymocowane do ścian – wewnątrz latarnia jest pusta, więc wchodząc na górę cały czas widać salę wejściową na dole. To może być ciekawe doświadczenie, szczególnie dla dzieci.
Z galerii widokowej rozciąga się panorama, jakiej nie znajdziesz nigdzie indziej na Mierzei. Po jednej stronie pełne Morze Bałtyckie i Zatoka Gdańska, po drugiej Zalew Wiślany. W pogodny dzień można dojrzeć Tolkmicko i Frombork, a przy bardzo dobrej widoczności nawet światła Helu i Gdańska. To jedno z niewielu miejsc, gdzie jednocześnie widzisz wody otwartego morza i spokojnego zalewu.
Lokalizacja latarni – około 450 metrów od Bałtyku i mniej więcej 500 metrów od Zalewu Wiślanego – sprawia, że stoi ona na jednym z wyższych punktów Mierzei, na wydmie o wysokości około 29 metrów.
Technika i funkcje nawigacyjne
Latarnia nadal pełni swoją podstawową funkcję nawigacyjną. Światło dają dwie żarówki o mocy 1000 W, umieszczone w dwupozycyjnym zmieniaczu z cylindryczną soczewką Fresnela. Charakterystyka światła to białe światło przez 2 sekundy, przerwa 2 sekundy, światło 2 sekundy, przerwa 6 sekund – cały okres trwa 12 sekund. Zasięg światła wynosi 18-19,5 mili morskich, czyli około 35 kilometrów.
Na latarni znajduje się również jedna z jedenastu stacji brzegowych systemu AIS-PL projektu HELCOM, który automatycznie monitoruje ruch statków w strefie przybrzeżnej. Antena tej stacji ma wysokość 53 metrów nad poziomem morza.
Latarnia w Krynicy nie miała za zadanie wskazywania drogi do portu – jej rolą było wypełnienie luki między innymi latarniami w systemie oznakowania nawigacyjnego polskiego wybrzeża.
Dla kogo to miejsce
Latarnia jest dobrym punktem programu dla rodzin z dziećmi, pod warunkiem że dzieci mają co najmniej 105 cm wzrostu. Młodsze lub niższe nie mogą wejść na wieżę ze względów bezpieczeństwa. Dzieci od 105 cm wzrostu do 7 lat mogą zwiedzać latarnię wyłącznie pod opieką osoby dorosłej.
Wejście na latarnię to także dobry pomysł dla miłośników fotografii – panoramy z galerii dają możliwość zrobienia naprawdę ciekawych zdjęć, szczególnie podczas zachodu słońca. Dla osób zainteresowanych historią morską i nawigacją to szansa, żeby zobaczyć z bliska działający obiekt nawigacyjny.
Warto pamiętać, że schody wewnątrz wieży są metalowe i dość strome, więc osoby z problemami z poruszaniem się lub lękiem wysokości powinny to wziąć pod uwagę.
Zwiedzanie latarni – informacje praktyczne
Latarnia znajduje się na wschodnich krańcach Krynicy Morskiej przy ulicy Sienkiewicza 1 (niektóre źródła podają też ulicę Żołnierzy). Jest udostępniana do zwiedzania w miesiącach letnich, codziennie. Administruje nią Urząd Morski w Gdyni.
Dostępne są bilety ulgowe dla dzieci powyżej 4 roku życia, młodzieży uczącej się, studentów do 26 lat, emerytów i rencistów, osób niepełnosprawnych wraz z opiekunem oraz posiadaczy Karty Dużej Rodziny. Szczegółowe informacje o cenach i godzinach otwarcia najlepiej sprawdzić przed wizytą, kontaktując się pod numerem telefonu 55 247 60 47 lub mailowo: [email protected].
Jak dojechać i ile czasu zarezerwować
Latarnia stoi w centrum Krynicy Morskiej, więc łatwo do niej dotrzeć pieszo z dowolnego miejsca w miasteczku. Jeśli przyjeżdżasz samochodem, można zaparkować w okolicy i przejść się kilka minut. Krynica Morska leży na końcu Mierzei Wiślanej, dojazd z Gdańska zajmuje około godziny przez Nowy Dwór Gdański i Sztutowo.
Na samo zwiedzanie latarni wystarczy około 30-45 minut – tyle zajmuje wejście na górę, podziwianie widoków i zejście. Warto jednak zarezerwować więcej czasu, żeby spokojnie nacieszyć się panoramą i zrobić zdjęcia. Dobrze jest połączyć wizytę w latarni ze spacerem po plaży lub porcie rybackim, które znajdują się w pobliżu.
Latarnia morska w Krynicy to miejsce, które warto odwiedzić nie tylko dla samego widoku, ale też dla poczucia kontaktu z działającym obiektem nawigacyjnym, który od ponad 70 lat pomaga marynarzom bezpiecznie poruszać się po wodach Zatoki Gdańskiej.